Jan Matejko na obrazie Bitwa pod Grunwaldem uwiecznił Marcina z Wrocimowic herbu Półkozic, chorążego krakowskiego i starostę łowickiego, a wiesz, że Wrocimowice położone są niedaleko pola bitwy pod Racławicami i możesz w nich obejrzeć Kopiec Marcina? Jest to miejsce dawnego grodziska, na którym niegdyś stał murowany zamek.
Ponad zabytkowym kościołem pw. św. Andrzeja Apostoła we Wrocimowicach wznosi się wzgórze nazywane Kopcem lub Zamczyskiem. Jego stromy wschodni stok jest ciężki do zdobycia nawet dzisiaj, lecz w dobrych butach trekkingowych wejście na szczyt jest możliwe, chociaż wymaga odrobiny wysiłku. U stóp dawnego grodziska znajdziesz tablicę pamiątkową informującą o tym, że to właśnie stąd pochodził niosący chorągiew Królestwa Polskiego w czasie bitwy pod Grunwaldem chorąży krakowski Marcin z Wrocimowic.
Grodzisko we Wrocimowicach
Wzgórze zakończone cyplem nazywanym Kopcem wznosi się ponad rzeczką Ścieklec, otaczają go zabudowania różnych gospodarstw, więc dojście możliwe jest praktycznie tylko od zachodu. Cypel od wschodu oddzielony jest od wzgórza głębokim rowem o szerokości 25 metrów, usypano na nim groblę, którą dawniej można było wygodnie przedostać się na kopiec – jest ona dobrze widoczna po dziś dzień. W trakcie amatorskich wykopalisk pod koniec XIX wieku odnaleziono tutaj relikty murów, stąd podejrzenia, że znajdował się tutaj niewielki zamek. Ponadto odnajdowano tutaj fragmenty naczyń glinianych z okresu średniowiecza.
Dzisiaj grodzisko we Wrocimowicach ozdobione jest krzyżem drewnianym z nieczytelną już tablicą, napisy na niej informowały, że krzyż wystawiono w 590. rocznicę bitwy pod Grunwaldem.
Marcin z Wrocimowic
Na obrazie Jana Matejki Marcin z Wrocimowic uwieczniony został w bardzo dynamicznej pozie, możesz go dostrzec na prawo od lewej ręki księcia Witolda, trzyma powiewającą na wietrze chorągiew wojsk polskich z białym orłem, to o nią toczyła się zaciekła walka w czasie bitwy pod Grunwaldem. Prawdopodobnie Wrocimowice Marcin uzyskał przez ślub z Małgorzatą, córką Stanisława z Wrocimowic, lecz nie wiadomo jaką część Wrocimowic posiadał. Po raz pierwszy zamek we Wrocimowicach pojawił się w dokumentach w 1399 roku, gdy wieś zakupił Jan z Tęczyna, kolejnymi właścicielami byli Andrzej Rabsztyński, a następnie Mikołaj Wielogłowski. Za czasów Wielogłowskich zamek znikł ze spisów. Co ciekawe Marcin, mimo że już nie miał dóbr we Wrocimowicach, to nie zaprzestał podpisywania się nimi, także jego potomkowie używali tego przydomku do początku XVI wieku. Jeśli zainteresowała Cię ta historia, to więcej o rodzie Półkoziców we Wrocimowicach możesz przeczytać w artykule Stanisława Kołodziejskiego „Średniowieczne rezydencje obronne Półkoziców w zachodniej Małopolsce. Wstęp do problematyki badań”, z którego skorzystałam poszukując informacji o Marcinie.
Legenda o kościele we Wrocimowicach
Z grodziska można zobaczyć między drzewami barokowy kościół we Wrocimowicach, wcześniej istniał tutaj kościół drewniany. Marcin z Wrocimowic, bohater bitwy pod Grunwaldem, w trakcie potyczki utracił chorągiew krakowską, wtedy zaczął modlić się do Boga i obiecał, że jeśli ją odzyska, to wystawi kościół we Wrocimowicach. I tak się stało, że Marcin chorągiew odzyskał i po zwycięskiej bitwie kościół zbudował.
Gdzie jest grodzisko we Wrocimowicach? Współrzędne GPS: 50.297556, 20.246500
